Türkiye, çevre ve geri dönüşüm alanında tarihi bir dönüşüme hazırlanıyor. 1 Temmuz 2026 itibarıyla ülke genelinde zorunlu hale gelecek “Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA)” sistemiyle birlikte milyonlarca vatandaşın çöpe attığı plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajları artık ekonomik değere dönüşecek.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen sistem kapsamında vatandaşlar, “DOA” logolu şişe ve kutuları belirlenen iade noktalarına teslim ederek depozito ücretlerini geri alabilecek. Üstelik biriken tutarlar sadece dijital hesapta kalmayacak; banka hesabına aktarılabilecek, ATM’lerden nakit olarak çekilebilecek ya da alışverişlerde kullanılabilecek.
ZİNCİR MARKETLERDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR
Yeni sistemle birlikte zincir marketler ve büyük mağazalarda “Depozito İade Makinesi (DİM)” kurulumu zorunlu hale gelecek. Marketler, bakkallar, büfeler, kafeler, restoranlar ve oteller aynı zamanda depozito iade noktası olarak hizmet verecek.
İşletmeler, “dbys.gov.tr” üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne (DBYS) kayıt yaptırarak yetkili operatörlerini belirleyecek. Küçük işletmelere ise ambalajların kaydı ve depolanması için gerekli ekipmanlar ücretsiz sağlanacak.
Oteller, restoranlar ve kafelerden oluşan HOREKA işletmeleri de kendi bünyelerinde tüketilen içecek ambalajlarını biriktirerek sisteme dahil olacak.
HEM VATANDAŞA HEM ESNAFA KAZANÇ SAĞLAYACAK
Depozito sistemi yalnızca çevreyi korumayı değil, ekonomik hareketliliği artırmayı da hedefliyor. İade noktalarına dönüşen işletmeler, sisteme dahil olarak teşvik gelirlerinden faydalanacak. Ayrıca ambalaj iadesi için tekrar gelen müşteriler sayesinde müşteri trafiğinde artış yaşanması bekleniyor.
Toplanan ambalajlar operatörler tarafından düzenli olarak teslim alınacak, sayım ve doğrulama merkezlerinde kontrol edildikten sonra geri dönüşüm tesislerine gönderilecek. Böylece atıklar yeniden ham maddeye dönüştürülerek ekonomiye kazandırılacak.
TÜRKİYE EKONOMİSİNE 30 MİLYAR LİRALIK KATKI
Yetkililer, sistemin tam kapasiteyle çalışması halinde Türkiye ekonomisine yıllık yaklaşık 30 milyar liralık doğrudan katkı sağlamasının beklendiğini açıkladı. Her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüm döngüsüne dahil edilmesiyle çevre kirliliğinin önemli ölçüde azaltılması hedefleniyor. TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, uygulamanın yalnızca bir geri dönüşüm sistemi olmadığını belirterek, “Türkiye genelinde güçlü bir geri dönüşüm seferberliği başlatıyoruz” ifadelerini kullandı.