Anayasa Mahkemesi (AYM), Türk Medeni Kanunu’nun yoksulluk nafakasını düzenleyen 175’inci maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karar, Resmi Gazete’de yayımlanırken, hukuksal boşluk oluşmaması amacıyla iptalin dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildi.
Karar, Antalya 12. Aile Mahkemesinin başvurusu üzerine alındı. Aile Mahkemesi, baktığı boşanma davasında Türk Medeni Kanunu’nun 175’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “süresiz olarak” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptalini talep etti.
Başvuruyu değerlendiren AYM, söz konusu ibarenin Anayasa’nın 2, 5 ve 17’nci maddelerine aykırı olduğuna oy çokluğuyla hükmetti.
HAKİME SÜRE BELİRLEME İMKANI YOK
AYM’nin gerekçesinde, mevcut düzenlemenin yoksulluk nafakasının süresi konusunda hakime herhangi bir takdir yetkisi tanımadığına dikkat çekildi. Düzenlemenin, somut olayın özellikleri veya haklı sebepler dikkate alınarak nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılmasına da imkan vermediği belirtildi.
Boşanma sonrasında eşlerden birinin geçimini sağlayamayacak duruma düşmesini önlemek amacıyla yoksulluk nafakası öngörülmesinin meşru bir amaç taşıdığı ifade edilirken, yükümlülüğün herhangi bir ölçüt belirlenmeden kategorik olarak süresiz şekilde uygulanmasının nafaka borçlusu açısından ağır bir külfete dönüşebileceği değerlendirmesinde bulunuldu.
YENİ DÜZENLEME MECLİS’İN GÜNDEMİNDE
AYM, yoksulluk nafakasının bazı durumlarda belirli bir süreyle sınırlandırılabilmesine, özel koşullarda ise yaşam boyu devam edebilmesine imkan sağlayacak ölçütlerin kanunda açık, belirli ve öngörülebilir şekilde düzenlenmesi gerektiğine işaret etti.
Mahkeme, iptal kararının derhal yürürlüğe girmesi halinde hukuki boşluk oluşabileceğini ve bunun kamu yararını ihlal edebileceğini değerlendirdi. Bu nedenle kararın, Resmi Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine hükmedildi. Böylece TBMM’nin, dokuz aylık süre içerisinde yoksulluk nafakasının süresine ilişkin yeni hukuki düzenlemeyi yapması gerekecek.
